آرامگاه فردوسی مشهد


28 آبان 1399 - 23:52
57da7421ac
آرامگاه فردوسی درست در 28 کیلومتری غرب روستای پاژ واقع شده است. این روستا محل تولد حکیم ابوالقاسم فردوسی است. بقعه هارونیه و روستای پاژ از دیگر جاذبه‌های تاریخی مشهد نیز در همین محدوده قرار دارند.

به گزارش مشهد فوری، حکیم ابوالقاسم فردوسی شاعر حماسه سرای ایرانی است که علاوه بر فخر ایران و جهان، مایه مباهات خراسانی‌هاست. هر کجا خراسانی‌ها قصد فخرفروشی در فن خطابه و سخنوری دارند همگی بر این صحه می‌نهد که «برادرجان خراسان است اینجا، سخن گفتن نه آسان است اینجا»، چرا که خراسان و خطه توس شاعری را در بطن خود دارد که استاد سخن است و مورد توجه همگان.

فردوسی کیست؟

فردوسی بزرگ در سال ۳۲۹ هجری قمری برابر با ۳۱۹ خورشیدی و ۹۴۰ میلادی در روستای پاژ از توابع توس دیده به جهان گشود او 30 سال از زندگی خود را وقف خلق شاهنامه کرد و به همین دلیل نیز القابی مانند حکیم سخن، حکیم توس و استاد سخن را به وی داده اند.

او توانست با خلق این اثر 60هزار بیتی، زبان و ادبیات پارسی را زنده نگه دارد و فرهنگ ایرانی را جاودانه کند. این اثر حماسی اسطوره‌ها، افسانه‌ها و تاریخ ایران زمین را از آغاز تا زمان حمله اعراب به ایران در قرن هفتم و طی چهار پادشاهی پیشدادیان، کیانیان، اشکانیان و ساسانیان به تصویر کشیده است.

فردوسی در سال ۴۱۱ هجری قمری مطابق با ۳۹۷ خورشیدی و ۱۰۲۲ میلادی چشم از جهان فروبست و متاسفانه، به دلیل اینکه فردوسی در زمان حیاتش از مذهب شیعه پیروی می‌کرد، پس از مرگش، جسدش را به هیچ گورستانی راه نمی‌دادند به همین دلیل او را در باغ شخصی خود در شهر تابران توس دفن کردند. با وجود اینکه بنای خاصی روی مزار این شاعر بزرگ ساخته نشده بود، باز هم سالیان سال، ارادتمندان به او در محل دفنش جمع می‌شدند و یاد و خاطره او را  گرامی می‌داشتند و هم اکنون در سال پایانی قرن 21 نیز همچنان این شاعر بلند آوازه از سراسر جهان طرفدار و علاقه‌مندانی دارد که همه ساله آرامگاهش در توس میزبان این هنردوستان است.

آشنایی با آرامگاه فردوسی

آرامگاه فردوسی درست در 28 کیلومتری غرب روستای پاژ واقع شده است. این روستا محل تولد حکیم ابوالقاسم فردوسی است. بقعه هارونیه و روستای پاژ از دیگر جاذبه‌های تاریخی مشهد نیز در همین محدوده قرار دارند. 

مجموعه گردشگری مقبره فردوسی مشهد بالغ بر ۶ هکتار وسعت دارد.  این بنا با الهام از معماری دوره هخامنشی، توسط هوشنگ سیحون بر پایه طرحی از کریم طاهرزاده طراحی و بازسازی شد. بازسازی و ساخت این بنا در سال ۱۳۴۳ به دستور انجمن آثار ملی آغاز شد و در سال ۱۳۴۷ به پایان رسید.

این بنای ۹۰۰ متری از ستون، سنگ و کاشی ساخته شده است و در آن از عناصر تزیینی هخامنشی در ستون‌ها و سر ستون‌ها استفاده شده است. بر روی ۴ ضلع این آرامگاه نیز اشعاری از حکیم فردوسی نگاشته شده است.

معماری آرامگاه از نظر سبک چیزی شبیه به مقبره کوروش است و فضای داخلی آن نیز متاثر از معماری دوره اشکانیان است. زیر بنای اصلی این آرامگاه حدود 950 متر و از دو بخش اصلی تشکیل شده است.

مزار فردوسی

سنگ قبری که با ارتفاع نیم متر و ابعاد یک در 1.5 روی مزار نصب و بر روی آن علاوه بر نام، تاریخ تولد، تاریخ وفات و تاریخ ساخت آرامگاه فردوسی نیز درج شده است.

تالار اصلی این مقبره با سنگ مرمر و کاشی و کچ بری تزیین شده است و 4 ستون دارد. در ضلع جنوبی این تالار تصویر فروهر به چشم می خورد که شباهت آرامگاه فردوسی با تخت جمشید را تداعی می کند.

در مقابل بنای عظیم آرامگاه، استخر این مجموعه قرار دارد که با انعکاس تصویر آرامگاه، منظره چشم‌نوازی پدید می‌آورد. در جلوی این استخر، تندیس باشکوهی از فردوسی قرار دارد که اثر استاد بزرگ "ابوالحسن صدیقی" است. برای داخل استخر سه دسته 10 تایی از فواره به شکل گل نیلوفر طراحی شده که نمادی از سی سال رنج و تلاش فردوسی برای خلق شاهنامه است. سایر بناهای موجود در این مجموعه عبارتند از ساختمان اداری، کتابخانه و موزه.

موزه

ساختمان موزه در گذشته محل استراحت و چای‌خانه بوده است. از سال ۱۳۸۴ با تصمیم دکتر بهروز احمدی این مکان به موزه تبدیل شد.

آثار سنگی و سفالی خارج شده از بقایای شهر توس که گاها متعلق به دروه پیش از اسلام بوده است، سکه‌های طلا و نقره کشف شده در حفاری‌های شهر توس، وسایل سوارکاری مانند سپر، گرز و تیر و کمان، انواع شاهنامه همچون کپی شاهنامه معروف به شاهنامه فلورانس و کپی شاهنامه بایسنقری، شاهنامه ۷۳ کیلوگرمی اهدا شده از آقای عبدالرحیم جعفری موسس و مالک انتشارات امیر کبیر، ظروف سفالی لعاب دار و غیر لعابی متعلق به قرن 4 و 5 هجری قمری، اشیای اهدایی به موزه و… از جمله آثاری هستند که در مورزه تاسیس شده در سال 1384 توسط دکتر احمدی در این مجموعه وجود دارد.

کتابخانه

کتابخانه این مجموعه که در ضلع شرقی آرامگاه وجود دارد بیشتر تشریفاتی است و حدود 9هزار جلد کتاب را در خود جای داده است. این بخش در بازسازی انجام شده در سال 1347 در دو طبقه ساخته شد. طبقه دوم این بنا مخصوص سالن مطالعه و طبقه پایین مخزن کتاب است.

شرایط این بخش از آرامگاه فردوسی در سال ۱۳۹۲ با اهدای ۲۴۰۰ جلد کتاب توسط دکتر اسلامی ندوشن و خانم شیرین بیانی و ۳۷۵۱ جلد کتاب توسط آقای نور نعمت الهی بدتر شد و به همین دلیل نیز نیاز به تاسیس کتابخانه‌ای با محوریت شخصیت حکیم ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه و منطقه تاریخی طوس احساس شد. برای تاسیس این کتابخانه تمام اشیاء تاریخی و اهدایی آرامگاه به مدت یک ماه به موزه خراسان منتقل شد و در سال 1393 با تاسیس کتابخانه حکیم طوس به این محل بازگردانده شد.

مزار مهدی اخوان ثالث

یکی دیگر از شاعران بزرگ ایرانی که در محوطه این آرامگاه دفن شده است، مهدی اخوان ثالث است. وی در اسفند ماه سال 1307 در مشهد متولد و در سال 1369 در تهران دیده از جهان فرو بست.

مزار این شاعر و موسیقی پژوه ایرانی در بخش غربی آرامگاه فردوسی و درست در ضلع جنوبی موزه قرار دارد و تندیسی از او نیز در کنار مزارش نصب شده است. هر ساله گردشگران و علاقمندان زیادی در چهارم شهریور ماه و همزمان با سالگرد وفات این شاعر بزرگ به این مجموعه آرامگاهی مراجعه می‌کنند.

شجریان در آغوش فردوسی

پیکر استاد محمدرضا شجریان نیز بعد از فوت در 17 مهرماه، با تصمیم خانواده اش در روز 19 مهر ماه سال 99 در محوطه آرامگاه فردوسی آرام گرفت و با این مسئله شمار بازدیدکنندگان از این مکان فرهنگی افزایش یافته است.

راه دسترسی به آرامگاه فردوسی

برای بازدید آرامگاه فردوسی باید از شهر مشهد به سمت قوچان بروید و در محل سه راهی فردوسی به سمت راست بپیچید، چند کیلومتر جلوتر به بلوار بهارستان می‌رسید. در انتهای بلوار آرامگاه حکیم فردوسی واقع شده است.

همچنین می‌توانید از طریق اتوبوس‌های خط ۲۰۲ در پایانه فردوسی مشهد به این آرامگاه بروید.

آرامگاه در انتهای بلوار شاهنامه طوس قرار گرفته و هر روز از 8 صبح تا 5 بعد از ظهر برای بازدید عموم باز است. اینجا هم مانند دیگر اماکن و موزه‌ها دارای هزینه ورودی است که البته بلیط کودکان به صورت نیم بها محاسبه می‌شود.

آرامگاه فردوسی درست در 28 کیلومتری غرب روستای پاژ واقع شده است. این روستا محل تولد حکیم ابوالقاسم فردوسی است. بقعه هارونیه و روستای پاژ از دیگر جاذبه‌های تاریخی مشهد نیز در همین محدوده قرار دارند.

پایگاه خبری مشهد فوری (mashhadfori.com)

57da7421ac

به گزارش مشهد فوری، حکیم ابوالقاسم فردوسی شاعر حماسه سرای ایرانی است که علاوه بر فخر ایران و جهان، مایه مباهات خراسانی‌هاست. هر کجا خراسانی‌ها قصد فخرفروشی در فن خطابه و سخنوری دارند همگی بر این صحه می‌نهد که «برادرجان خراسان است اینجا، سخن گفتن نه آسان است اینجا»، چرا که خراسان و خطه توس شاعری را در بطن خود دارد که استاد سخن است و مورد توجه همگان.

فردوسی کیست؟

فردوسی بزرگ در سال ۳۲۹ هجری قمری برابر با ۳۱۹ خورشیدی و ۹۴۰ میلادی در روستای پاژ از توابع توس دیده به جهان گشود او 30 سال از زندگی خود را وقف خلق شاهنامه کرد و به همین دلیل نیز القابی مانند حکیم سخن، حکیم توس و استاد سخن را به وی داده اند.

او توانست با خلق این اثر 60هزار بیتی، زبان و ادبیات پارسی را زنده نگه دارد و فرهنگ ایرانی را جاودانه کند. این اثر حماسی اسطوره‌ها، افسانه‌ها و تاریخ ایران زمین را از آغاز تا زمان حمله اعراب به ایران در قرن هفتم و طی چهار پادشاهی پیشدادیان، کیانیان، اشکانیان و ساسانیان به تصویر کشیده است.

فردوسی در سال ۴۱۱ هجری قمری مطابق با ۳۹۷ خورشیدی و ۱۰۲۲ میلادی چشم از جهان فروبست و متاسفانه، به دلیل اینکه فردوسی در زمان حیاتش از مذهب شیعه پیروی می‌کرد، پس از مرگش، جسدش را به هیچ گورستانی راه نمی‌دادند به همین دلیل او را در باغ شخصی خود در شهر تابران توس دفن کردند. با وجود اینکه بنای خاصی روی مزار این شاعر بزرگ ساخته نشده بود، باز هم سالیان سال، ارادتمندان به او در محل دفنش جمع می‌شدند و یاد و خاطره او را  گرامی می‌داشتند و هم اکنون در سال پایانی قرن 21 نیز همچنان این شاعر بلند آوازه از سراسر جهان طرفدار و علاقه‌مندانی دارد که همه ساله آرامگاهش در توس میزبان این هنردوستان است.

آشنایی با آرامگاه فردوسی

آرامگاه فردوسی درست در 28 کیلومتری غرب روستای پاژ واقع شده است. این روستا محل تولد حکیم ابوالقاسم فردوسی است. بقعه هارونیه و روستای پاژ از دیگر جاذبه‌های تاریخی مشهد نیز در همین محدوده قرار دارند. 

مجموعه گردشگری مقبره فردوسی مشهد بالغ بر ۶ هکتار وسعت دارد.  این بنا با الهام از معماری دوره هخامنشی، توسط هوشنگ سیحون بر پایه طرحی از کریم طاهرزاده طراحی و بازسازی شد. بازسازی و ساخت این بنا در سال ۱۳۴۳ به دستور انجمن آثار ملی آغاز شد و در سال ۱۳۴۷ به پایان رسید.

این بنای ۹۰۰ متری از ستون، سنگ و کاشی ساخته شده است و در آن از عناصر تزیینی هخامنشی در ستون‌ها و سر ستون‌ها استفاده شده است. بر روی ۴ ضلع این آرامگاه نیز اشعاری از حکیم فردوسی نگاشته شده است.

معماری آرامگاه از نظر سبک چیزی شبیه به مقبره کوروش است و فضای داخلی آن نیز متاثر از معماری دوره اشکانیان است. زیر بنای اصلی این آرامگاه حدود 950 متر و از دو بخش اصلی تشکیل شده است.

مزار فردوسی

سنگ قبری که با ارتفاع نیم متر و ابعاد یک در 1.5 روی مزار نصب و بر روی آن علاوه بر نام، تاریخ تولد، تاریخ وفات و تاریخ ساخت آرامگاه فردوسی نیز درج شده است.

تالار اصلی این مقبره با سنگ مرمر و کاشی و کچ بری تزیین شده است و 4 ستون دارد. در ضلع جنوبی این تالار تصویر فروهر به چشم می خورد که شباهت آرامگاه فردوسی با تخت جمشید را تداعی می کند.

در مقابل بنای عظیم آرامگاه، استخر این مجموعه قرار دارد که با انعکاس تصویر آرامگاه، منظره چشم‌نوازی پدید می‌آورد. در جلوی این استخر، تندیس باشکوهی از فردوسی قرار دارد که اثر استاد بزرگ "ابوالحسن صدیقی" است. برای داخل استخر سه دسته 10 تایی از فواره به شکل گل نیلوفر طراحی شده که نمادی از سی سال رنج و تلاش فردوسی برای خلق شاهنامه است. سایر بناهای موجود در این مجموعه عبارتند از ساختمان اداری، کتابخانه و موزه.

موزه

ساختمان موزه در گذشته محل استراحت و چای‌خانه بوده است. از سال ۱۳۸۴ با تصمیم دکتر بهروز احمدی این مکان به موزه تبدیل شد.

آثار سنگی و سفالی خارج شده از بقایای شهر توس که گاها متعلق به دروه پیش از اسلام بوده است، سکه‌های طلا و نقره کشف شده در حفاری‌های شهر توس، وسایل سوارکاری مانند سپر، گرز و تیر و کمان، انواع شاهنامه همچون کپی شاهنامه معروف به شاهنامه فلورانس و کپی شاهنامه بایسنقری، شاهنامه ۷۳ کیلوگرمی اهدا شده از آقای عبدالرحیم جعفری موسس و مالک انتشارات امیر کبیر، ظروف سفالی لعاب دار و غیر لعابی متعلق به قرن 4 و 5 هجری قمری، اشیای اهدایی به موزه و… از جمله آثاری هستند که در مورزه تاسیس شده در سال 1384 توسط دکتر احمدی در این مجموعه وجود دارد.

کتابخانه

کتابخانه این مجموعه که در ضلع شرقی آرامگاه وجود دارد بیشتر تشریفاتی است و حدود 9هزار جلد کتاب را در خود جای داده است. این بخش در بازسازی انجام شده در سال 1347 در دو طبقه ساخته شد. طبقه دوم این بنا مخصوص سالن مطالعه و طبقه پایین مخزن کتاب است.

شرایط این بخش از آرامگاه فردوسی در سال ۱۳۹۲ با اهدای ۲۴۰۰ جلد کتاب توسط دکتر اسلامی ندوشن و خانم شیرین بیانی و ۳۷۵۱ جلد کتاب توسط آقای نور نعمت الهی بدتر شد و به همین دلیل نیز نیاز به تاسیس کتابخانه‌ای با محوریت شخصیت حکیم ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه و منطقه تاریخی طوس احساس شد. برای تاسیس این کتابخانه تمام اشیاء تاریخی و اهدایی آرامگاه به مدت یک ماه به موزه خراسان منتقل شد و در سال 1393 با تاسیس کتابخانه حکیم طوس به این محل بازگردانده شد.

مزار مهدی اخوان ثالث

یکی دیگر از شاعران بزرگ ایرانی که در محوطه این آرامگاه دفن شده است، مهدی اخوان ثالث است. وی در اسفند ماه سال 1307 در مشهد متولد و در سال 1369 در تهران دیده از جهان فرو بست.

مزار این شاعر و موسیقی پژوه ایرانی در بخش غربی آرامگاه فردوسی و درست در ضلع جنوبی موزه قرار دارد و تندیسی از او نیز در کنار مزارش نصب شده است. هر ساله گردشگران و علاقمندان زیادی در چهارم شهریور ماه و همزمان با سالگرد وفات این شاعر بزرگ به این مجموعه آرامگاهی مراجعه می‌کنند.

شجریان در آغوش فردوسی

پیکر استاد محمدرضا شجریان نیز بعد از فوت در 17 مهرماه، با تصمیم خانواده اش در روز 19 مهر ماه سال 99 در محوطه آرامگاه فردوسی آرام گرفت و با این مسئله شمار بازدیدکنندگان از این مکان فرهنگی افزایش یافته است.

راه دسترسی به آرامگاه فردوسی

برای بازدید آرامگاه فردوسی باید از شهر مشهد به سمت قوچان بروید و در محل سه راهی فردوسی به سمت راست بپیچید، چند کیلومتر جلوتر به بلوار بهارستان می‌رسید. در انتهای بلوار آرامگاه حکیم فردوسی واقع شده است.

همچنین می‌توانید از طریق اتوبوس‌های خط ۲۰۲ در پایانه فردوسی مشهد به این آرامگاه بروید.

آرامگاه در انتهای بلوار شاهنامه طوس قرار گرفته و هر روز از 8 صبح تا 5 بعد از ظهر برای بازدید عموم باز است. اینجا هم مانند دیگر اماکن و موزه‌ها دارای هزینه ورودی است که البته بلیط کودکان به صورت نیم بها محاسبه می‌شود.

منبع: مشهد فوری

اخبار ایران و جهان